Informatie voor scholen

Is uw school geselecteerd om deel te nemen aan PISA?

In Nederland worden ongeveer 8.000 leerlingen van ongeveer 175 verschillende scholen geselecteerd voor deelname aan PISA. Leerlingen en scholen worden geselecteerd op basis van een representatieve steekproef. Hierdoor zijn er bijvoorbeeld van alle onderwijsniveaus (pro, vmbo, havo en vwo) leerlingen die deelnemen.

» Voor het PISA-onderzoek is het zeer belangrijk dat alle scholen die worden geselecteerd ook daadwerkelijk deelnemen.

Dit zorgt ervoor dat de data in Nederland representatief zijn. Zo kunnen de data op de juiste wijze (inter)nationaal geanalyseerd worden. Ook kunnen de resultaten uit PISA-2022 worden vergeleken met resultaten uit eerdere PISA-onderzoeken om zo trends in het onderwijs te volgen.

Scholen

De school heeft de regie, het PISA-team regelt de rest

Elke school die aan PISA deelneemt wordt gevraagd een overzicht van alle 15-jarige leerlingen aan te leveren. Met behulp van dit overzicht wordt door PISA per school een aantal leerlingen willekeurig geselecteerd. Zij ontvangen een uitnodiging voor deelname aan PISA.

In de periode maart – april 2021 wordt het vooronderzoek van PISA afgenomen. Scholen bepalen zelf wanneer zij de afname binnen deze periode op hun school plannen. Vervolgens komt een ambassadeur van PISA de toets op de schoollocatie afnemen. Hij of zij bereidt de toetsafname voor, brengt laptops mee, zet deze laptops klaar en begeleidt leerlingen tijdens de toetsafname. Het enige dat door de school geregeld wordt, is een ruimte waarin de afname kan plaatsvinden. Alle andere benodigde materialen worden door de ambassadeur verzorgd.

Daarnaast vult de schoolleider een vragenlijst in:

  • Schoolvragenlijst (± 45 minuten): Deze vragenlijst voor schoolleiders gaat in op diverse factoren zoals achtergrondgegevens, schoolmanagement, het docententeam, toetsing en evaluatie, doelgroepen en het schoolklimaat.

De vragenlijst voor schoolleiders is online beschikbaar.

Na afloop van het PISA-onderzoek ontvangen de contactpersoon van de school en de schoolleider die de vragenlijst invult een passende beloning voor hun deelname aan PISA. Daarnaast ontvangt de school een rapportage met de resultaten van de school.

Wat houdt deelname in voor een leerling?

Leerlingen uit pro, vmbo, havo en vwo kunnen geselecteerd worden voor deelname aan PISA. Leerlingen in vmbo, havo en vwo zullen in totaal ongeveer 3,5 uur bezig zijn met de afname van PISA, inclusief pauzes. De afname bestaat uit:

  • PISA-toets (± 2 uur): De PISA-toets voor leerlingen bestaat uit een combinatie van vragen over wiskunde, leesvaardigheid, natuurwetenschappen, financiële geletterdheid en creatief denken.

Voor elke leerling bestaat de toets uit vragen over het hoofddomein wiskunde. Daarnaast zal een deel van de leerlingen ook vragen over de andere domeinen natuurwetenschappen, leesvaardigheid, financiële geletterdheid en/of creatief denken maken.

  • Leerlingvragenlijst (± 40 minuten): Na de PISA-toets vult elke leerling een vragenlijst in. Dit gaat over diverse onderwerpen zoals de thuissituatie, school, vrienden en familie, vrije tijd, studiegewoonten en welbevinden.

Voor leerlingen in het praktijkonderwijs is er een verkorte PISA-toets. Deze toets duurt 1 uur en de vragenlijst 15 minuten. In totaal zijn zij ongeveer 2 uur bezig met de afname van PISA, inclusief pauzes.

De toets en de vragenlijst worden op een laptop gemaakt. Alle antwoorden worden anoniem verwerkt en zijn niet herleidbaar naar een individuele leerling of school.

Na het invullen van de leerlingvragenlijst is de leerling klaar met de afname en ontvangt hij of zij een passende beloning voor deelname aan PISA.

Leerling